Verslag bijscholing: Weerstand

Bijscholing NVVZT met als thema “weerstand”

Zaterdag 28 maart stroomde het opnieuw gestaag vol in  “Huize Brakel” waar iedereen weer hartelijk ontvangen werd met koffie. Maar liefst 130 zwemtrainers hadden zich aangemeld voor de applicatie “weerstand”. Wat super om te zien dat zoveel trainers zich bewust zijn van de goede en leerzame bijscholingen van de NVVZT en zoveel trainers op de hoogte willen blijven om hun zwemmers nog beter te laten presteren.

Het welkomstwoord werd zoals altijd gedaan door de voorzitter René Dekker. Hij kwam met het nieuws dat de website van de NVVZT in een nieuw en moderner jasje is gestoken. Dit alles in samenwerking met Elgar Mensonides die deze nieuwe site gebouwd heeft. Die nieuwe site kan bekeken worden via www.zwemsporttrainers.nl.

Wieger Mensonides mocht het spits afbijten bij deze bijscholing.  Hij vertelde ons over twee verschillende soorten weerstand in het water. De passieve en actieve weerstand. Passieve weerstand is te verwaarlozen ten opzichte van actieve weerstand en hier moet dan ook de aandacht naar uitgaan. Deze actieve weerstand is weer onder te verdelen in wrijvingsweerstand, vormweerstand en golfweerstand. Van deze drie weerstanden is de vormweerstand (= drukverschil tussen voor en achter) voor de zwemmers het belangrijkste. Om deze drukweerstand te verminderen is een goede techniek van groot belang. Wieger geeft vervolgens met voorbeelden het belang van planeren aan. Daarnaast wijst hij er op dat elke actie een reactie geeft en door onjuiste stuwing wekt een zwemmer meer weerstand op. Voor de hele lezing van Wieger Mensonides kan men terecht op de nieuwe site evenals voor vragen waarmee men terecht kan op het forum van de nieuwe site…

Na een korte pauze was het de beurt aan John Videler. Hij is al tientallen jaren bezig om de kennis uit de natuur toe te passen in de techniek bij zwemmers. Vele jaren heeft hij bestudeerd hoe allerlei soorten vissen zich voortbewegen in het water. Waar komt hun stuwing vandaan en hoe zorgen zij voor zo min mogelijk weerstand. Een grappig voorbeeld hierbij was het haaienvinnen pak. Wat niet bekend is dat een haai zijn schubben zelf van stand kan veranderen om zo de minste weerstand te bewerkstelligen. Het nut van een haaienvinnen pak is hiermee dus tenietgedaan. Ook hij belicht de verschillende soorten weerstand en voegt daarbij nog een weerstand toe nl. de geïndiceerde weerstand welke ontstaat omdat een zwemmer stuwt. John Videler was vooral nieuwsgierig naar de wervelpatronen bij vissen. Als de stroming zichtbaar gemaakt kon worden kan men ook zien hoe een vis de eigenschappen van het water gebruikt om zich voort te stuwen. Uiteindelijk is hem dat gelukt met PIV (= partiële image velocimetry). Zo kon hij in kaart brengen hoe vissen zich voortstuwen. Hij vond hierbij dat wervelstromen en golvende weerstand een belangrijke factor zijn bij de stuwing. Helaas is dit nog niet toegepast bij zwemmers en staat hij te popelen om hiermee aan de slag te gaan.  (Ook voor de hele lezing van John Videler kunt u terecht op de nieuwe site).

Na een lekkere en gezellige lunch waar de deelnemers alle tijd hebben om met elkaar van gedachte te wisselen begon het middagprogramma met Karen Mathijs. Als jong meisje heeft zij zelf gezwommen en veel geleerd van de Belgische trainer Dierk Coudenys. Momenteel heeft zij de zwemmers van de Maastrichtse studentenvereniging Tiburon onder haar hoede. Veel van wat zij zelf geleerd heeft als zwemster past zij nu toe in haar trainingen. Zij wijst op de mogelijkheden maar ook de onmogelijkheden van zwemmers. Lichaamsbouw, mobiliteit, lenigheid zijn allemaal factoren die meespelen bij weerstand. Het is dus van belang om de weerstand voor een individuele zwemmer zo laag mogelijk te houden. Aan de hand van voorbeelden laat zij zien hoe zij de zwemmers weerstand laat ervaren en er binnen een training mee laat spelen. Als de zwemmer zich bewust wordt van wat het water doet met je lichaam door dit spelenderwijs te ervaren zal dit ten goede komen aan de prestatie. Haar inbreng maakt een mooie overstap naar de praktijk die in het laatste gedeelte van deze dag door Wieger gegeven wordt.

In het zwembad Akwamarijn in Zaltbommel vindt het laatste gedeelte van deze dag plaats. Een 6 tal zwemmers van ZPV Nuenen zijn bereid gevonden om met Wieger de praktijk in te vullen. Eerst laat Wieger op de kant zien wat hij precies bedoelde met bijbewegingen en actie geeft reactie. Het wordt duidelijk dat bewegingen buiten de lineair lijn veel bijbewegingen oplevert die vervolgens weer weerstand opleveren. Vervolgens past Wieger dit toe in het water.  Hij laat de zwemmers eerst mooi gestroomlijnd uitdrijven en vervolgens moeten zij hun voeten naar zich toe trekken of hun hoofd omhoog houden. Het wordt duidelijk dat een kleine bijbeweging grote gevolgen heeft voor de snelheid en de afstand die met kan overbruggen. Daarnaast laat hij zien dat het principe van actie geeft reactie gebruikt kan worden om je snelheid te vergroten terwijl het minder energie kost. Theorie en praktijk vloeien zo mooi in elkaar over en ik kan niet anders zeggen dan opnieuw een heel geslaagde dag met dank aan alle sprekers en natuurlijk aan René, Anton, Jan en Titus.

Op naar de volgende….

Yvonne Schoones